Opat (abbatis) a konvent benediktinského kláštera sv. Petra ve Vilémově (conventus monasterii s. Petri in Wilemow) v pražské diecézi (Pragensis diocesis) žádají papežský stolec, aby jejich klášteru, jehož roční důchod nepřevyšuje 200 hřiven stříbra, inkorporoval dva k jejich patronátu náležející farní kostely (ecclesias parrochiales), tj. farní kostel sv. Marie ve Vilémově ležící uvnitř klášterních hradeb (s. Marie in Wilemow intra muros monasterii) a také farní kostel ve Valči (in Walcz) ležící v olomoucké diecézi (Olomucensis diocesis), jejichž roční důchod nepřevyšuje 26 hřiven stříbra. Zároveň žádají, aby jim bylo povoleno přijmout kostely do faktické držby (corporalem … possessionem), pakliže by současní správci kostelů odstoupili, zemřeli či by byli jinak propuštění od řečených kostelů, a také aby ke správě kostelů mohli ustanovovat vhodného řeholníka řečeného kláštera nebo sekulárního kněze a z nařízení opata ho také odvolávat, přičemž v této věci nemají mít práva obyvatele diecéze či kdokoliv jiný, s výjimkou práv biskupa a arcijáhna. Svou žádost řečený opat a konvent odůvodnili následujícím způsobem: řečený klášter, jehož budovy a kostel byly vystavěny s okázalostí a velkými náklady, obývá kromě noviců, laických bratří a jiných sloužících také 12 až 15 mnichů s kněžským svěcením. Protože v Českém království jsou nyní nepokoje a války, zejména kvůli husitům, je mnoho zdejších klášterů a zbožných míst nejen v ohrožení, ale byly také vypleněny a zničeny. Ve snaze ochránit svůj klášter a jeho členy byli řečení opat a konvent nuceni udržovat velké množství ozbrojenců. Příjmy kláštera však na to nestačily, a tak museli prodat klášterní klenoty, tj. stříbrné či zlaté kříže, monstrance, kalichy a jiné drahé církevní vybavení, stejně jako zastavit mnohé klášterní majetky a vesnice. Jelikož usoudili, že po uklidnění těchto nepokojů a válek nebude možné vyplatit smluvní dluhy a získat nazpět prodané klášterní klenoty bez zvláštní pomoci papežského stolce, rozhodli se podat supliku ve věci uvedené inkorporace.
Papež Martin V. signuje s podmínkou souhlasu ordináře (Fiat de consensu O.).
- A: N/A
- B: AAV; R. Suppl. 154 (lib. VIII de vacantibus per fiat a. quarto), fol. 19v–20r
Přepis regestovaného dokumentu
B. p. Exponitur Sti Vre pro parte dev. vestrorum abbatis et conventus monasterii s. Petri in Wilemow Pragensis diocesis ordinis s. Benedicti, quod monasterium ipsum et illius ecclesia solempni et sumptuoso edificio sunt exstructa, in quo preter novicios et conversos aliasque personas diversis obsequiis inibi deputatas circa duodecim aut quindecim sunt monachi presbiteri divino cultui vacantes, propter varietates ipsius ac guerras, retroactis et modernis temporibus que vigent in regno Bohemie, et presertim propter Hussitarum turbaciones, quas modo monasteriis et locis religiosis inferunt ipsa, ubi valent, funditus exurentes et devastantes, dicti abbas et conventus ultra solitum pro conservacione dicti monasterii et ipsarum personarum in magna quantitate gentem armorum ad tenendum sunt coacti, et licet ad premissa fructus et proventus eiusdem non sufficiant, clenodia dicti monasterii, videlicet cruces, monstrancias et calices aureos et argenteos ac alia ecclesiastica preciosa ornamenta fere omnia vendere et possessiones et villas eiusdem monasterii quamplures impignorare similiter sunt coacti. Considerantes eciam, quod pacificato dicto regno a turbacionibus iam dictis debita per eos contracta evadere et clenodia taliter vendita non valebunt restaurare sine auxilio Stis Vre speciali, pro parte igitur predictorum abbatis et conventus supplicatur Sti Vre, quatenus ecclesias parrochiales de eorum iurispatronatus existentes, videlicet s. Marie in Wilemow intra muros monasterii Pragensis diocesis et in Walcz Olomucensis diocesis, et quarum vigintisex, prefato monasterio, cuius ducentarum marcharum argenti puri fructus … valorem annuum non excedunt, auctoritate apostolica et imperpetuum unire et incorporare dignemini graciose, ita quod cedentibus vel decedentibus rectoribus ipsarum ecclesiarum, qui nunc sunt, vel ipsas alias quomodolibet dimiserint simul aut successive, liceat prefatis abbati et conventui corporalem ipsarum parrochialium ecclesiarum possessionem recipere … et quamlibet ipsarum per unum ydoneum dicti monasterii monachum aut presbiterum secularem pro solo nutu abbatis dicti monasterii pro tempore existentis ponendum et amovendum … , qui parrochianorum curam animarum gerant et inibi deserviant laudabiliter in divinis, regi facere diocesani loci et cuiuscunque alterius licencia super hoc minime requisita, iuribus tamen episcopalibus et archidiaconi loci in omnibus semper salvis, constitucionibus et ordinacionibus apostolicis et aliis contrariis non obstantibus quibuscunque …
Fiat de consensu O. Datum Rome apud s. Mariam Maiorem quarto kal. Septembris a. quarto.
In marg.: Cretensis – Conf. num. 813