F. Verhandlungen und Beschlüsse nr. 334-355. 821 1441 [aw. April 1 und 5] et nobis"; quod nemo pontificum dicere presummit. occulta tamen vel que probari non poterant rite in pontificibus dei judicio reservantur a. neque puto factum beati Marcellini oppositum concludere, quem delatum de heresi, eo quod Jovi thura posuisset cogente Dyocleciano et sic idolis sacrificasset, synodus 1 judicare noluit dicens „tuo ore judica 5 causam tuam", „prima sedes non judicatur a quoquam" 2. certe hoc tempore sic fieri decuit, ne hanc sedem, in qua primus sicud fuit ad sedem (aliquis b) ita primus ad crucem et tormenta, redderent horribilem ad eam vocatis et fugiendam, si defectus pontificum protunc eciam severiter ab hominibus castigarentur. vel forte ideo hoc fecerunt, ut efficacior esset sentencia ab eo lata quam ab alio. quod et factum est, quia, dum 10 renunciatio non reciperetur, anathematizavit eum, qui se sepulture tradidisset, post mortem. [8d] induxit eciam prefatus michi singularis 3 plura, in quibus causabatur de illegitima depositione Ewgenii, quando oratores Romanorum regis c, regum Francie Castelle Aragonum, ducis Mediolani et dominorum electorum censebant a depo- sicione fore abstinendum 4 et plures prelati idem consulebant et protestabantur eandem neque 15 gratam neque ratam haberi (posse d). unde plus Christianitatis representabant, qui contra- dixerunt et in processu prefato recesserunt. neque sibi visum est tam paucos prelatos cum multis plebeis, qui Basilee remanserunt, invitis principibus ecclesiam representasse neque auditum simile. nam secundum jura comunia episcopus non potest deponi nisi a 12 episcopis et non sine consensu pape 5 ; sed papa indubitatus ab octo hic deponitur episcopis, ut dicebatur, 20 quorum plures suarum sedium fuere exortes. (responsum e est, quod Senense concilium solum sex habuit Germanos, Gallicos admodum paucos et Hyspanos nullos, et tamen confitemur ibi fuisse generale concilium. item concilium apostolorum in Actibus 6 paucos habuit. item Basiliense concilium tempore prime dissolutionis vix habuit 20 personas et tamen Ewgenius per suas bullas 7 fassus est tunc ibi fuisse legittimum concilium. item Christus 25 dicit Mathei 18 8 de duobus vel tribus congregatis. item quot hodie faciunt concilium ycumenicum Florencie? verum) a quodam super hoc michi fido habui in responsis, quod major pars oratorum et f prelatorum, ut nullo habito ad eos respectu, quod ju- stum esset, pronunciarent, suadebant in occulto, petentes ex quolibet veniam, quod depo- sicioni, ut justicia exigeret, non consentirent, timentes suorum principum indignationem so incurrere, secus si facerent. videbatur eciam ridiculum fuisse audire oratores Ewgenii causam defendentes? in sua pertinacia perdurantis, cum eciam prioribus suis consen- sibus facile convincebantur. ipsi enim et totum concilium fecerunt decretum 1°, quod eciam Ewgenius approbaverat 11, in quo cavetur, quod, si papa concilium Basiliense preter ejus consensum dissolveret vel transferret nec post quatuor menses resipisceret 5, ad ipsius suspen- 35 sionem et, si eandem suspensionem duobus post mensibus animo indurato sustineret, ad depositionem ejus procederetur. et quia Ewgenius faventibus ei per indirectum oratoribus principum in premissi decreti penas inciderat, ideo visum est decreti (11. h sessionis) ser- vandum esse tenorem, videntes i Ewgenium invitum concilium velle transferre, in sua 40 a) em.; Vorl. reservatur. b) am Rande. c) in der Vorlage folgt et electorum. d) ist am Rande hinzugefügt. e) responsum bis vorum (Z. 26) desgleichen. f) fehlt in der Vorlage. g) cm.; Vorl. resiperet. h) 11. sessionis am Rande. i) sic. 1 D. i. die angeblich im Jahre 303 gehaltene Synode von Sinuessa. Vgl. Jaffé ante nr. 158; Hefele 1, 143�145; Harnack in der Realencyklo- pädie 12, 258; Grisar im Kirchenlexikon 8, 652. 45 Die beiden Stellen finden sich bei Mansi 1, 1255 und 1257. Nikolaus von Cusa? Vgl. artt. 8b und 8c. 4 Vgl. darüber Segovia lib. 15 cap. 3 ff. (a. a. O. 3, 291ff.) und Conc. Basiliense 6, 448 ff. 50 5 Vgl. nr. 345 art 1 und nr. 346 art. 5. Vgl. Act. apost. cap. 15. Deutsche Reichstags-Akten XV. 7 Vgl. die S. 440 Anm. 2 erwähnte Bulle vom 15. Dezember 1433. 8 Matth. 18, 20. Dies bezieht sich wohl auf die königlichen und fürstlichen Gesandten, die im Mai 1439 vom Mainzer Tage nach Basel kamen. Vgl. die in Anm. 4 angeführten Quellen. 10 Es ist das S. 444 Anm. 3 angeführte Dekret der 11. Session. 11 In der in Anm. 7 erwähnten Bulle. 104