14 Entwicklung der Kirchenfrage von Dezember 1435 bis Mai 1437. 11436 Jan. 15] Gedruckt in Ambrosii Traversarii Latinae epistolae ed. Cannetus et Mehus, Florenciae 1759, col. 1157�1162 mit der Uberschrift Oracio IV in Basilienses ad Sigismundum imperatorem habita in Alba Regali in secretiori audientia ineunte anno 1436. Misit nos ad te, princeps illustris, pontifex summus Eugenius beatissimus ea tecum agere ac diligenti discussione tractare, que ad honorem dei et profectum sancte matris 5 ecclesie pertinent et simul de eis conqueri, que contra apostolice sedis decus et aucto- ritatem a quibusdam sub generalis concilii titulo presumuntur. est quippe sanctitati sue explorata fides pietas ac sincera devotio, qua catholice matri afficitur excellentia tua, neque ambigit pium animum principis religiosissimi ecclesie et sedis apostolice injuriis moveri, cujus honorem atque dignitatem improbe nimium et inconsiderate calcari ac 10 pessumdari conspicit. nempe enim, que sit pontificis Eugenii pietas, que voluntas, quod meritum utque religiose reformacioni ecclesiastice discipline studeat pacique inter Chri- stianos principes conciliande, nullus adeo excors est, quin possit intelligere. ornant apo- stolicum thronum anteacte vite merita, quibus a prima ferme etate ita eluxit, ut ea potissimum felicibus et perpetuis aucta successibus sanctissimum virum in hoc sublimi- 15 tatis evexerint. neque enim quicquam aut foedum aut indecorum per omnem etatem illi potuit impingi, nulla culpa, nullum crimen, nullus reatus, ut merito votis omnium ad apostolatum et expetitus et divino nutu fuerit electus. quo in apice ita se gessit et talem tantumque exhibuit, ut bonis ac piis mentibus admirationem ac venerationem sui justissime indixerit. ante omnia in ipsis sui apostolatus auspiciis, quod mente conceperat, 20 in actum educere properans mandavit concilium agi, ubi de discipline ecclesiastice mul- tum laxate restitutione, de extirpanda nuper orta heresi, de principum Christianorum pace tractaretur, legatos statim huc illucque disseminans, ut eliminata finibus nostris in barbaros et inimicos Christiano nomini arma transferrentur. ardebat enim beatissimus presul loca sancta et divinorum insignium perpetracione conspicua infidelium erepta 25 potestati Christianis ornare principibus. sed felicibus tanti viri coeptis invidit inimicus. denique imperio suo collecta synodus gladium potestatis ab eo acceptum in illum, imo vero in ecclesie matris convertit viscera. nihil ab ipso principio eque procuratum est ac dejectio apostolice auctoritatis, ecclesiastice dignitatis eversio. animadvertit sapientis- simus presul se absente, que mente conceperat, minus fauste succedere contraque quam so volvebat animo misceri omnia atque confundi. itaque transferri concilium ad eas partes jussit, ad quas conferre se facilius posset- hos ipsius pios conatus, hanc religiosissimam vo- luntatem deteriorem in partem accepere pacis et quietis inimici, detrectare illum commune ecclesie commodum impie garriantes neque prius destiterunt decreta contra patrum canones edentes, quam illum concilii tum gesta tum gerenda suscipere et approbare s5 compellerent. maluit enim mitissimus vir aliene sententie cedere, licet apertum para- tumque periculum non ignoraret, quam schismari, quod moliebatur improbitas aditum pandere. sed en quorsum evasit perversa machinacio, quo tandem erupit ambicio, dum que sua sunt querunt, dum solum de profliganda apostolice sedis auctoritate cogitant. synodum illam feralem plane atque improbam in annos protrahunt, gesta Romani ponti-40 ficis abrogant sententiasque suas illius volunt prevalere sentenciis. at, ut omissis ceteris pauca repetamus, antiquo et inveterato schismate languidam Greciam revocare cupiens pontifex noster legatum Constantinopolim instituerat mittere 1, qui ibi juxta veterem sanctorum patrum morem advocato Grecorum sacerdotum concilio de processu sancti spiritus disputaret erroresque invictis racionibus refelleret. ejus hac explorata sententia 45 contra illi statuunt ad suum concilium evocandos maximis ecclesie sumptibus infinitisque laboribus pontificemque decedere sententia et sue inherere imperiose monent 2. quie- 1 Vgl. Hefele, Konziliengeschichte 7, 590 und Haller, Conc. Bas. 1, 128 f. 2 Vgl. Hefele a. a. O. p. 590 u. Haller a. a. O. p. 129.