PETRA ŽITAVSKÉHO KRONIKA ZBRASLAVSKÁ. 125 1309 tunitate captata domino Petro, Maguntino archi- episcopo, et domino Heinrico, Tridentino epi- scopo Cisterciensis *) ordinis, presentibus ipse abbas coram rege multis exhortacionum premissis sermonibus in ecclesia fratrum Minorum lega- cionem suam legaliter taliter est oxorsus: Rex, inquit, regum et Dominus dominancium vestrum, o rex, dignitatis apicem super filios hominum disposuit exaltare, ut sub umbra alarum vestra- rum orphani pupilli protegantur et vidue, re- creentur oppressi, erigantur") elisi et vestro suffulti tutamine populi gaudeant*) universi. Huius spei innixus anchore querere veni vestram consolacionem o rex, de regno devastato et de populo venio desolato, de regno inquam Bohemie, quod pridem honoris face viguit,") et ut vernalis flos emicuit, sed heu nunc rupta habena pacis et concordie viluit, et siluit mole presa meroris. Defecerunt inibi, proch*) dolor! divorum regum naturales ramusculi, qui cum fructu virtutum et operum florere et frondere solebant in gloria, subditosque") suos tranquillitatis et equitatis solacio confovere. Nunc vero masculino extincto semine supersunt quatuor illius piissimi principis regis Wenceslai filie, quarum etate maior domina Anna, que duci") Chorinthie Heinrico matri- moniali nupsit coniugio, regina quidem Bohemie vocatur, licet regalis diguitatis decenciam propter sui consortis displicenciam minime sorciatur. Est et altera virgo prudentissima Elizabeth no- mine, que adhuc virile ignorat consorcium, mente sagax et cana, candens puellaris pudicicie et vir- tutum iubare, preclarorum morum indiciis ipsa sola totam Bohemiam consolatur. Tercia est et filia domina *) Margaretha, que duci Wratisla- viensi") Bouslao") est matrimonialiter sociata. Est et quarta filia adhuc infantula Agnes dicta ex domina Elizabeth, Kalisiensis") regis filia, generata. Ad has quatuor filias orphanas, ut de regno suo hereditario recipiant consolacionem, imperialis clemencie respicere condecet pietatem. Summopere tamen illam virginem virtuosam, que iam annos attigit nubiles, vestra prosequi tenetur gracia et favor proficuus o pie domine rex. Hiis") itaque explanatis per ordinem sermo- nibus rex respondit: Regnum, inquit, illud, cuius statum nobis pater abbas exponitis, tale est, quod, ut hii, qui iura regum et decreta legum sapiunt, nobis dicunt: Per mortem regum naturalium regni eiusdem est simpliciter ad sacrum imperium devolutum, unde digne") im- perialis interest providencie ea, que ad pacem sunt illi regno, sollicite cogitare. Sed utique cogitaciones^) pacis et non affliccionis cogita- remus multo amplius, si nobiles et cives Bohemie Heinrico, filio Menhardi,") quondam ducis Cho- rinthie, in magnum preiudicium imperii contuma- citer non adhesissent et adhuc adherere cessarent sibi,*) aliqui causa lucri unde non immerito Dei indignacio, angustia et exterminans affliccio superveneref) illi regno, quod regem sibi sta- tuere et servare temere nititur contra legem. Informati enim sumus de hoc plenius, quod non zelo publici boni et communis iusticie, sed pocius spe turpis lucri et causa discordie dictum Hein- ricum de Chorinthia, non ut ipsum regnare vellent, sed quod ipsimet*) magis errare valerent, plures barones et cives particulariter elegerunt. Quid igitur" mirum, quod talis rex in regno tabescit, quem pia intencio boni communis non statuit aut elegit? Regnum Bohemie in manu nostra est, cui dare voluerimus, dabimus illud. Invicta potencia imperii nequaquam terrebitur, si pro conservandis iuribus suis, que habet in regno Bohemie, impensas maiores facere, quam fecit hactenus, compelletur. Non est enim, qui de manu imperii rapere valeat regnum illud, sed pocius, cui voluerit, conferet hoc. Et adiecit rex: Habet, inquit, adhuc Romanus princeps heredes, consangwineos et amicos, qui nunquam contradixerunt nec contradicent imperio, quibus certe melius favere debemus de regno Bohemie quam illi, cuius pater et ipse non solum sacro imperio sed eciam sancte Romane ecclesie multis !) Boleslav III, syn Jindřicha V, kníže Břežský, který od r. 1335 byl též knížetem Vratislavským. 9) Cyst. ruk. — *) eligentur 3; erigentur 2. — *) gaudent 2. — *') viguerit 3. — *) proh 2. — ") subditos quoque 4. — ") duce 2. — *) nemá 2. — ») Bohuslao 3. — *) Calysiensis 4. — *) lis 4 a níže o 2 řádky ii místo hii. — *) dig. interest imper. provid. 4. — *) cogitationis 4. — 9) Meynhardi 4. — *) nemá 2. — ') supervenire 2, 3. — *) ipsum 2, 4. — *) ergo 3.