Strana 136
si et hunc nostrum Codicem, qui in illo Matthaei commate vocabulum FILII habet,
penes se habuisset et consuluisset, cum recentioribus numerasset? Vel eum latere
potuit, si in eius Ecclesia aut Dioecesi tantae antiquitatis Euangeliarium tunc
extitisset?“ Verum suspicio haec et eius ratiocinatio nullius est ponderis, quod ma-
nifeste patet, si quae supra dicta sunt, attendantur. Tempore S. Paulini Codices
Euangeliarii Aquileienses apud Ecclesiam Gradensem conseruabantur, nec apud
Ecclesiam Foroiuliensem aut in sua Dioecesi inueniri poterant, nisi quaedam exem-
plaria, cum S. Paulinus sedem patriarchalem tenebat in Foroiulio, quasi per
triginta milliaria italica a Grado distante, nec sua Dioecesis ad illam Gradensem se
extendebat. Vnusquisque Patriarcha eo tunc Dioecesim propriam habebat post
diuisionem a summis Pontificibus etiam confirmatam. Idem dicendum est de silen-
tio Pauli Diaconi, qui in eadem ciuitate Fori Iulii ortum habuit.
20
Ad Ecclesiam Aquileiensem paulisper reuertor. Cum Poppo Patriarcha Aquilei-
ae Ecclesiam erexisset, instituit in ea quinquaginta fratres, vt ipse loquitur in suo
priuilegio anno Domini millesimo trigesimo primo, ad seruiendum Deo et Sanctis
suis, quibus plures redditus concessit. In thesauro itaque eiusdem Ecclesiae inter
Codices sacros, qui ad diuina officia celebranda secundum morem illorum temporum
necessarii censebantur, etiam Codices Euangeliarios fuisse certum est. Dubium
esse non debet de Codice singulari Euangelii S. Marci, cum Carolus IV. Imperator
anno Domini 1354 aperte testetur: in Ecclesia Aquileiensi inuenisse librum Euangelii
S. Marci latinis literis in septem quaternis propria eiusdem Euangelistae manu con-
scriptum, cuius duos quaternos vltimos instantia magnarum precum obtinuit. Hoc
idem testatur Patriarcha Aquileiensis, cum refert aduentum Imperatoris ad ciuiu-
tatem Aquileiae et eius deuotionem erga hoc Euangelium his verbis: „Intra alias
reliquias, quae pro honore Dei et ad reuerentiam tanti Principis videbantur ibidem,
ipse Euangelium scriptum manu B. Marci Euangelistae oculis suae deuotionis aspexit
et sibi I oblatum oculis et amplexibus sub omni honore suscipiens desiderauit, vt
aliqua pars eiusdem Euangelii donaretur eidem, quo felix regnum suum Bohemiae
exultaret in Domino et eius Regnicolae in deuotione suscepta consolationis spiritu-
alis grato subsidio in salutis suae compendia laetarentur.“ Testimonium Nicolai
datum fuit Vtini anno Domini millesimo trecentesimo quinquagesimo septimo, In-
dictione decima.
Praeter singularem Codicem Euangelii S. Marci in possessione Canonicorum
Aquileiensium et in thesauro Ecclesiae duo alii Codices Euangeliarii reperiebantur.
Hoc certo discimus ex inuentario, quod prae manibus habemus, confecto anno Do-
mini 1409 de sacro Aquileiensi thesauro in alium tutiorem locum transferendo,
cum Prouincia nostra eo tempore dissidiis aliisque malis fuerat agitata. Quae ad
rem nostram pertinent verba refero: „Inuentarium reliquiarum Ecclesiae Aquileien-
sis consignatarum Domino Bernardo de Strassoldo in conseruationem die 17.
mensis Maii 1409 Indictione 2. per Ven. Viros Dominos Dominicum Serenum Vice-
decanum, Iacobum Bonchon et Michaelem de Strassoldo, Canonicos Ecclesiae
136
1
2
3
4
5
6
7
8
9
10
11
12
13
14
15
16
17
18
19
20
21
22
23
24
25
26
27
28
29
30
31
32
33
34
35
36
37
38
39
40
41
42
43
44
45
46
47
48
49
50
51
52
53
54
55
56
57
58
59
60
61
62
63
64
65
66
67
68
69
70
71
72
73
74
75
76
77
78
79
80
81
82
83
84
85
86
87
88
89
90
91
92
93
94
95
96
97
98
99
100
101
102
103
104
105
106
107
108
109
110
111
112
113
114
115
116
117
118
119
120
121
122
123
124
125
126
127
128
129
130
131
132
133
134
135
136
137
138
139
140
141
142
143
144
145
146
147
148
149
150
151
152
153
154
155
156
157
158
159
160
161
162
163